Mikroelementy

selen
Rate this post

Mikroelementy to pierwiastki śladowe, występują w organizmie w bardzo małych ilościach. Jednak są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Do mikroelementów należą; miedź, mangan, żelazo, molibden, cynk, bor, jod, kobalt, fluor, selen. Gdzie szkodliwy jest zarówno ich nadmiar jak i brak.

W organizmie człowieka można wykryć około 80 różnych pierwiastków. Występują one najczęściej w postaci związanej, tworząc mniej lub bardziej złożone związki organiczne i nieorganiczne.

Miedź to pierwiastek śladowy w naszym organizmie, a także często niedoceniany mikroelement.  Mimo, że występuje w małych ilościach, to pełni wiele ważnych funkcji, między innymi wchodzi w skład niektórych enzymów czy bierze udział w przemianach metabolicznych. Bierze udział także w procesie tworzeni krwi, tkanki kostnej i łącznej, w metabolizmie tkanki nerwowej i przemianach żelaza.

Miedź – źródło występowania

  • orzechy,
  • pełne ziarna zbóż,
  • ryby,
  • zielone warzywa,
  • owoce morza,
  • rośliny strączkowe,
  • zioła takie jak: babka, głóg, krwawnik, kozieradka, siemię lniane, lubczyk, łopian, orzech włoski, szałwia, mięta, aloes, świetlik,
  • maliny
  • szpinak,
  • sałata,
  • makrela,
  • czekolada,
  • kawa,
  • grzyby,
  • drób
  • pieprz,
  • chleb,
  • czerwone wino,
  • rodzynki,
  • banany.

Miedź niedobór

Niedobór miedzi w organizmie występuje niezwykle rzadko. Może być ewentualnie wynikiem niedożywienia lub występować przy chorobach układu pokarmowego, gdzie zaburzone jest wchłanianie niektórych składników pokarmowych.  A także przy:

  • niedostatecznej podaży tego pierwiastka w pokarmie,
  • przewlekłych biegunkach,
  • zbyt dużej ilości spożywanego cynkuwitamin C i fruktozy,
  • nadmiernym zażywaniem środków zobojętniających sok żołądkowy,
  • zespole nerczycowym- czyli utracie miedzi wraz z moczem.

Jeśli przez dłuższy czas występował w organizmie niedobór miedzi, to może on doprowadzić do niedokrwistości, wysokiego cholesterolu, glukozy i trójglicerydów, a także do zmniejszenia się ilości białych krwinek, co powoduje większą wrażliwość na infekcje i zakażenia.

Miedź nadmiar

Nadmiar miedzi w organizmie również jest bardzo niebezpieczny. W przypadku długotrwałego nadmiaru można zapaść na chorobę Wilsona. Podczas jej trwania organizm gromadzi miedź w narządach takich jak: wątroba, nerki, mózg i prowadzi w ten sposób do ich uszkodzenia.

Selen działanie

selenSelen należy do mikroelementów. Mimo że w naszym organizmie jest go niewiele, to pełni w nim wiele ważnych funkcji. Występuje we wszystkich komórkach i tkankach, najwięcej jest go w naszych nerkach, wątrobie i trzustce.

Wchodzi w skład wielu enzymów, chroni komórki krwi i błony przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. Stymuluje układ odpornościowy,  chroniąc  nas przed infekcjami i chorobami takimi jak opryszczka czy półpasiec. Pomaga także leczyć niektóre przewlekłe choroby, na przykład toczeń i reumatyzm.  Dobrze wpływa na naczynia krwionośne, pomagając uniknąć miażdżycy.

Selen w żywności:

  • orzechy,
  • owoce morza,
  • ryby morskie,
  • produkty zbożowe,
  • kukurydza,
  • zielony groszek
  • czosnek,
  • tuńczyk,
  • czosnek,
  • cebula,
  • grzyby,
  • pomidory
  • drożdże,
  • podroby,
  • mięso,
  • mąka z pełnego przemiału,
  • nieoczyszczone sól morska i kopalna.

Objawy niedoboru selenu

Ciągłe zmęczenie, częste łapanie infekcji i przeziębień, impotencja u mężczyzn, u kobiet może powodować poronienia, opryszczki, stany zapalne skóry, słabość mięśni, ogólne osłabienie, problemy ze stawami takie jak zapalenie stawów, zaburzenia pracy serca, problemy ze wzrokiem, łamanie i rozdwajanie się paznokci, oznaki starzenia się w młodym wieku, bladość choroby trzustki i wątroby.

Niedobory selenu są odpowiedzialne za uszkodzenia serca- tak zwana choroba Keshan, problemy z układem kostnym. Oraz według ostatnich badań mogą być powiązane z chorobami nowotworowymi i układu krążenia.

Wchłanianie selenu może zostać obniżone przez nadmierne spożywanie witaminy C i cukrów prostych. Natomiast przyjmowanie witaminy E może zwiększyć jego wchłanianie.

Objawy nadmiaru selenu:

Uszkodzenia paznokci i skóry, wypadanie włosów, nudności, wymioty.Za nadmiar selenu uważa się przekroczenie dziennej dawki 400 mikrogramów. Jednak jeśli przyjmuje się selen zgodnie z instrukcją lub tylko z pożywienia ryzyko przedawkowania jest bardzo niewielkie.

Molibden jest bardzo ważnym mikroelementem. W największych ilościach występuje w kościach, zębach,wątrobie i nerkach. Wchodzi w skład kilku enzymów- oksydaz, między innymi za ten odpowiedzialny za wchłanianie żelaza z przewodu pokarmowego.

Bierze też udział w odtruwaniu organizmu, zapobiega powstawaniu i hamuje rozwój nowotworów. Ma działanie zapobiegające powstawaniu trądziku, chorób wirusowych i bakteryjnych. Jest obecny w przemianach kwasu moczowego

Molibden w organizmie

Niedobór molibdenu

Niedobór molibdenu jest rzadko spotykany. Gdy się pojawi może być skutkiem nieprawidłowego odżywiania się, a skutki są widoczne po latach. Może być też spowodowany odżywianiem pozajelitowym. Objawami są: wczesne starzenie się, impotencja, częste próchnice, zaburzenia libido, problemy ze wzrokiem, choroby skóry, wypadanie włosów, senność.

Źródła molibdenu w pożywieniu

  • pełne ziarna,
  • naturalny ryż,
  • mleko,
  • sery,
  • zielone warzywa liściaste,
  • jarzyny,
  • mięso,
  • podroby,
  • nasiona roślin strączkowych,
  • czerwona kapusta,
  • kasza gryczana,
  • zawartość molibdenu w żywności, jest zależna od zawartości tego mikroelementu w glebie na której produkty były uprawiane.

Nadmiar molibdenu

Przedawkowanie molibdenu jest równie rzadko spotykane co jego niedobór. Głównymi objawami mogą być: skaza moczanowa, bóle stawów i obrzęki. Może też wywoływać objawy występujące przy niedoborze  miedzi, biegunki, anemie. Na skutek usuwania miedzi przez molibden.

W ciągu doby nasz organizm potrzebuje około 0,15-0,5 miligrama molibdenu.Chrom jest mikroelementem, występuje w organizmie w ilościach śladowych, ale jest niezbędny.

Chrom funkcje

chrom pierwiastek śladowyWystępuje on w ilości ok. 6 miligramów, odpowiada za pobudzanie trzustki do produkcji insuliny, pomaga w przemianie białek i węglowodanów. Pierwiastek ten jest pomocny przy odchudzaniu się i ułatwia i przyspiesza spalanie tłuszczów i reguluje ilość glukozy we krwi. Chrom zapobiega zachorowaniu na miażdżycę, reguluje poziom tłuszczu i jest odpowiedzialny za zachowanie równowagi między dobrym i złym cholesterolem. Wchodzi również w skład wielu enzymów, między innymi trypsyny.

Niedobór chromu

Niedobory tego pierwiastka występują rzadko. Mogą pojawić się przy diecie ubogiej w produkty pochodzenia zwierzęcego . Objawy mogące się wtedy pojawić to: bóle głowy, lęki, przewlekłe zmęczenie, wzrost czy też  wysoki cholesterol i cukier we krwi, drażliwość, utrata masy ciała, depresje, nudności, zaburzenia gospodarki lipidowej i białkowej,  nieakceptowanie glukozy przez organizm.

Zbyt mała ilość przyjmowanego chromu może spowodować wystąpienie niektórych chorób, na przykład cukrzycy i miażdżycy. Zwiększenie wchłaniania tego mikroelementu z pożywienia powoduje równoczesne przyjmowanie dużych ilości witaminy z owoców i warzyw. Natomiast jego nagłą i szybką utratę może powodować dieta bogata w wapń i proste cukry.

Nadmiar chromu

Może być równie szkodliwy co jego brak. Powoduje zaburzenia w produkcji i działaniu insuliny, zmniejsza przyswajanie z przewodu pokarmowego cynku i żelaza. Brak chromu Mozę stymulować organizm do powstawania różnego rodzaju nowotworów.

Źródła chromu w pożywieniu

drożdże piwne, ryby, sałata, zielony groszek, ser, jaja, chude mięsa, chleb pełnoziarnisty, mięso z indyka, owoce morza, mięso z kurczaka, kiełki pszenicy, olej, sok winogronowy, niektóre zioła i przyprawy, brokuły, kasze gruboziarniste, orzechy, daktyle, mąka z pełnego przemiału, pomidory, grzyby, jęczmień.

Osoby intensywnie ćwiczące, odchudzające się czy mające choroby układu pokarmowego lub nerek powinny ściśle kontrolować ilość chromu pobieranego z pożywieniem i z suplementami, aby nie było go zbyt mało

Cynk funkcje

cynkCynk zaraz po żelazie jest najważniejszym mikroelementem niezbędnym do naszego prawidłowego wzrostu i rozwoju. Ten pierwiastek znajduje się we wszystkich Komorkach naszego ciała, zawierają go przede wszystkim nasze oczy, mózg, wątroba i narządy rozrodcze.

Kosmetyczne właściwości cynku jako pierwsze poznały Chinki, już  ok. 1500 roku p.n.e. smarowały nim skórę twarzy i ciała co pozwalało im długo zachować piękną urodę. Dzisiaj wszyscy wiemy, że dzięki temu pierwiastkowi mamy silne i gęste włosy, gładką skórę i zdrowe paznokcie.

Objawy  niedoboru cynku:

Niestety nie ma jednoznacznych i wyraźnych objawów niedoboru cynku. Objawy będą następować po sobie powoli wraz z posuwającym się niedoborem, powoli wyniszczając nasz organizm. Pierwsze pojawią się:

  • problemy z włosami, staną się cienkie, matowe i będą wypadać,
  • paznokcie zaczną się rozdwajać, łamać i nabiorą brzydkiej barwy,
  • pojawią się częste i nawracające infekcje gardła, oczu
  • błony śluzowe zaczną wysychać,
  • zaczną się zaburzenia odporności,
  • reguluje pracę witaminy A, niedobór cynku powoduje kurzą ślepotę, czyli złe widzenie po zmroku,
  • biegunki,
  • bóle stawów szczególnie kolanowych i biodrowych,
  • a w końcu zmiany naskórka i skóry, częste są rozstępy.

Cynk źródło występowania

  • pestki dyni,
  • mięso,
  • sery,
  • chude mleko,
  • nasiona roślin strączkowych,
  • pieczywo pełnoziarniste,
  • wątróbka,
  • owoce morza,
  • żółtko jaja,
  • kiełki pszenicy,
  • owoce,
  • jarzyny,
  • jogurty,
  • owsianka,
  • sardynki,
  • orzechy ziemne,
  • orzechy włoskie,
  • groch suszony.

Cynk to pierwiastek, wstępujący w mózgu. Jest tam potrzebny do powstawania wspomnień. Jego zwiększone przyjmowanie ważne jest w stanach dużej aktywności umysłowej. Według badań kobiety mające mniej cynku w organizmie wykazują się znaczeni gorsza pamięcią w stosunku do kobiet mających jego odpowiednią ilość. Poza tym cynk jest odpowiedzialny za stymulowanie układu odpornościowego. Pomaga walczyć z infekcjami, przeziębieniami i innymi chorobami.

Fluor właściwości i zastosowanie

Fluor jest pierwiastkiem niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Występuje we wszystkich tkankach i komórkach organizmu. Wchodzi w skład głównie kości i zębów. Wzmacnia je i zapobiega próchnicy. Według wielu naukowców fluor w nadmiarze usuwa wapń z kości i zębów, co powoduje, że stają się kruche.

Fluor bierze też udział w aktywowaniu i zahamowaniu działania niektórych enzymów. Zadaniem tego mikroelementu jest też ochrona zębów przed tworzeniem się płytki nazębnej co nie pozwala bakteriom na osadzanie się na zębach i tworzenie próchnicy. Chroni też prze osteoporozą, buduje szkielet i bierze udział w mineralizacji kości. W pożywieniu jest go bardzo mało, więc ważne jest uzupełnianie jego niedoborów. Szczególnie dla dzieci i młodzieży.

Źródła wystepowania fluoru:

  • woda pitna jest fluorowana w nieznacznym stopniu,
  • ryby,
  • wątroba,
  • soja,
  • herbata,
  • żelatyna,
  • małże,
  • krewetki,
  • orzechy włoskie,
  • rośliny kapustne.

Nadmiar fluoru

Przedawkować fluor można bardzo łatwo. Jest to bardzo niebezpieczne, gdyż może powodować fluorzycę zębów- zęby cętkowate, przebarwia ona i osłabia szkliwo, pojawić się także mogą zaburzenia przemiany materii. Objawy zatrucia fluorem mogą pojawić się po spożyciu od 20 do 80 mg fluoru dziennie.

Obecnie większość past do zębów ma w swoim składzie fluor, więc jeśli przy okazji woda jest silniej fluorowana, należy z nimi uważać. Z umiarem także należy podchodzić do fluoryzacji zębów i używania płynów do płukania ust.

Jeśli chcemy przyjmować fluor w jakiejkolwiek postaci, należałoby to skonsultować z lekarzem stomatologiem. Fluor bardzo łatwo przedawkować, gdyż nasz organizm z łatwością go przyswaja. Nadmiar może powodować niedoczynność tarczycy. U osób z trądzikiem różowatym może przekształcić się w jeszcze trudniejszy do leczenia trądzik fluorowy.

 

Leave a comment: